W odpowiedzi na rosnące obciążenie chorobami układu oddechowego w Europie, międzynarodowa koalicja organizacji pacjenckich, środowisk naukowych oraz ekspertów ochrony zdrowia opracowała wspólny dokument strategiczny – „Policy recommendations for an EU Respiratory Health Plan: a Call to Action”.
Dokument zawiera 11 rekomendacji, które mają na celu wzmocnienie polityki zdrowotnej Unii Europejskiej w obszarze profilaktyki, diagnostyki i leczenia chorób układu oddechowego oraz lepszą ochronę praw pacjentów.
Rosnące wyzwanie zdrowotne w Europie. Choroby układu oddechowego pozostają jednym z najpoważniejszych wyzwań zdrowia publicznego w Europie. Starzejące się społeczeństwo, konsekwencje pandemii oraz utrzymujące się zagrożenia infekcyjne (takie jak grypa, RSV czy COVID-19) powodują konieczność systemowego podejścia do zdrowia oddechowego.Eksperci podkreślają, że obecne ramy polityki zdrowotnej UE wymagają aktualizacji i lepszej integracji, szczególnie w kontekście zapobiegania chorobom zakaźnym oraz wzmacniania odporności systemów ochrony zdrowia.
11 rekomendacji dla Europy. „Call to Action” przedstawia zestaw konkretnych, opartych na dowodach naukowych rekomendacji, które obejmują m.in:
- włączenie zdrowia układu oddechowego do priorytetów polityki zdrowotnej UE,
- poprawę dostępu do diagnostyki i nowoczesnych terapii,
- wzmocnienie roli danych i monitorowania epidemiologicznego,
- zwiększenie zaangażowania pacjentów w procesy decyzyjne,
- rozwój spójnych strategii profilaktyki chorób zakaźnych, w tym szczepień,
- inwestycje w edukację zdrowotną i świadomość społeczną.
Celem rekomendacji jest stworzenie jednolitego, europejskiego podejścia do zdrowia oddechowego, które zapewni lepszą ochronę obywateli oraz zwiększy efektywność systemów ochrony zdrowia.
Zdrowie oddechowe element bezpieczeństwa zdrowotnego Europy. Autorzy dokumentu podkreślają, że zdrowie układu oddechowego powinno być traktowane jako jeden z filarów bezpieczeństwa zdrowotnego Europy. Skuteczne działania w tym obszarze wymagają współpracy ponadnarodowej, integracji polityk zdrowotnych oraz długoterminowych inwestycji.Rekomendacje mają stanowić wkład w rozwój zaktualizowanych, europejskich ram zarządzania chorobami zakaźnymi oraz wzmocnienie odporności systemów ochrony zdrowia na przyszłe kryzysy.
Szeroka koalicja organizacji w całej Europie. Inicjatywa została poparta przez szeroką, międzynarodową koalicję organizacji reprezentujących pacjentów, środowiska eksperckie oraz sektor ochrony zdrowia z całej Europy. Wśród sygnatariuszy znalazły się zarówno krajowe organizacje obywatelskie i rzecznicze, jak i europejskie organizacje parasolowe oraz towarzystwa naukowe. Do grona tego należą m.in. Lower Austrian Patient and Nursing Advocacy, Patients Organizations With You, Association of Reproductive Health, Pregnancy and Childcare "Smile", Alliance of Transplanted and Operated ATO "Future for All", Association of Patients with Cardiovascular Diseases oraz Bulgarian Association for Patients' Defense. Koalicję współtworzą także organizacje z innych krajów europejskich, takie jak Cyprus Federation of Patient Associations, Institute of Research for Innovation and Development, Promitheas, Irish Patients' Association, Tribunale per i diritti del malato, Malta Health Network oraz National Patients Organisation. Silną reprezentację stanowią również organizacje z Europy Środkowo-Wschodniej, w tym Institute for Patients' Rights and Health Education oraz Alliance 'Poland Breathes Healthily', a także Sociedade Portuguesa de Literacia em Saúde, Coalition of Organisations patients with chronic diseases in Romania, Društvo Kultlab Celje, The Slovenian foodbank oraz Association for Justice and Control. W inicjatywę włączone są także organizacje z Hiszpanii, takie jak Asociación Española contra la Meningitis, Foro Español de Pacientes oraz Universidad del Paciente y la Familia. Na poziomie europejskim inicjatywę wspierają organizacje parasolowe reprezentujące interesy pacjentów, w tym European Patients Empowerment for Customised Solutions, European Liver Patients’ Association oraz International Patient Organisation for Primary Immunodeficiencies. Równolegle w projekt zaangażowane są wiodące europejskie organizacje eksperckie i medyczne, takie jak Federation of European Academies of Medicine, World Federation of Public Health Associations, European Scientific Working group on Influenza and other Respiratory Viruses, European Specialist Nurses Organisation, European Medical Association oraz European Geriatric Medicine Society. Tak szerokie i zróżnicowane partnerstwo podkreśla skalę wyzwania, jakim są choroby układu oddechowego w Europie, a jednocześnie pokazuje rosnącą gotowość różnych interesariuszy do wspólnego wypracowywania systemowych rozwiązań na poziomie Unii Europejskiej.
Inicjatywa została zainicjowana przez Active Citizenship Network we współpracy z RPP Group w ramach unijnej grupy roboczej ds. opieki nad pacjentami z chorobami układu oddechowego w ramach której działa także Instytut Praw Pacjenta i Edukacji Zdrowotnej. Grupa robocza zrzesza organizacje pacjenckie, towarzystwa naukowe oraz ekspertów z całej Europy. Jej celem jest wypracowanie wspólnych rozwiązań odpowiadających na rosnące potrzeby zdrowotne w obszarze chorób oddechowych.


